Seminar
MATHEMATICS AND MUSIC

 

PROGRAM

---

Predavanja možete pratiti i online putem MITEAM stranice Seminara Matematika i muzika:
https://miteam.mi.sanu.ac.rs/asset/kzPTB2C3nJTFr7vwv

---

Plan rada Seminara Matematika i muzika za FEBRUAR 2026.

Ponedeljak, 02.02.2026. u 14:15, sala 301f, MISANU, Kneza Mihaila 36 i Online
Dragana Ratković, Institut za srpski jezik SANU
DOM I DOMOVINA U IZGNANSTVU
U predavanju će biti reči o DOMU i DOMOVINI kao etnokulturnim konceptima u poeziji Aleksandra Petrova (1938–2021), književnika i proučavaoca književnosti koji je rođen u ruskoj emigrantskoj porodici u Srbiji, a živeo u Beogradu, a od 1992. godine i u Pitsburgu (SAD), pri čemu je celog života putovao po svetu, gde je privremeno boravio držeći predavanja. Na primeru njegove poezije, koja je autobiografskog karaktera i pisana na srpskom i ruskom jeziku, autorka pokazuje šta navedeni pojmovi predstavljaju za pesnika emigrantskog porekla u tradicionalno bliskoj sredini, sa istim ishodištem – slovenskim, i istom, pravoslavnom verskom tradicijom, s jedne strane, i pesnika u sredini koja mu verski i duhovno nije tradicionalno bliska, s druge strane. Pojmove DOM i DOMOVINA u Petrovljevoj poeziji sagledavaju se i u odnosu prema elementima koji konstituišu te koncepte u savremenom srpskom jeziku i celokupnoj slovenskoj književnosti. Na taj način autorka rekonstruiše elemente srpske i uopšte slovenske jezičke slike sveta prvenstvo s emigranstkog aspekta.

---

Ponedeljak, 09.02.2026. u 14:15, sala 301f, MISANU, Kneza Mihaila 36 i Online
Oliver Tomić, Akademija strukovnih studija Politehnika
VLADAVINA KVANTITETA I ZNACI „POSLEDNJIH VREMENA” RENE GENONA
Jedan od najvećih mislilaca XX veka, francuski filozof Rene Genon i u isti mah egipatski šeih Abd-el-Vahid Jahja, čitavog života tragao je za Primordijalnom tradicijom, koja stoji na početku svih ostalih. Druga njegova magistralna tema bila je Kriza savremenog sveta, čiju je genezu obznanio u svom poslednjem delu, koje je tema ovog predavanja.

---

Ponedeljak, 23.02.2026. u 14:15, sala 301f, MISANU, Kneza Mihaila 36 i Online
Milica Đelić, Fakultet muzičke umetnosti Univerziteta umetnosti u Beogradu
Jelena Gavrović, Muzička škola „Mokranjac“ i Treća beogradska gimnazija
IZAZOVI TUMAČENJA VOKALNE LIRIKE: JEZIK, TEKST I INTERPRETACIJA
Predavanje je posvećeno predstavljanju priručnika za učenje italijanskog jezika kroz tekstove operske literature i vokalne lirike L’italiano nella musica – selezione di brani operistici e cameristici, analisi se comprensione. Reč je o udžbeniku namenjenom pre svega studentima solo pevanja, ali i svima koji se u svom radu ili interesovanjima susreću sa italijanskim jezikom u oblasti vokalne muzike. Kao potencijalni korisnici mogu se prepoznati i ljubitelji operske muzike koji italijanski jezik poznaju ili uče i van institucionalnih, školskih ili univerzitetskih okvira.
Analizirajući bogati korpus operske i vokalne literature, fokusirale smo se na jezičke segmente koji pevačima predstavljaju najveći izazov: nejasne ili arhaične izraze, neuobičajene sintaksičke strukture, kao i vokabular koji se u savremenom italijanskom jeziku retko upotrebljava. Vodile smo se ciljem da jezik operskih arija – ma koliko arhaičan i složen bio, često čak i maternjim govornicima italijanskog jezika – učinimo bliskim, razumljivim i pristupačnim onima kojima je opera životni poziv ili velika strast.
U izlaganju će biti reči o italijanskom jeziku opere kao posebnom „mikrojeziku” – istorijski slojevitom, poetski obojenom i funkcionalno vezanom za muziku i scenski izraz. Na primerima arija od Monteverdija do Pučinija biće pokazano kako se jezičke strukture, leksika i stil ne mogu posmatrati odvojeno od muzičke interpretacije, kao i na koji način nedovoljno razumevanje teksta utiče na izvođačku praksu.
Posebna pažnja biće posvećena didaktičkom pristupu i izazovima koje za nastavnika predstavlja preplitanje dve jezičke ravni: usvajanja standardnog italijanskog jezika i njegove poetske varijante karakteristične za libretističku literaturu. Biće pokazano kako se kroz rad na tekstu arije istovremeno razvijaju jezička kompetencija, interpretativna svest i razumevanje dramskog konteksta.
Predavanje je namenjeno široj publici i pokazuje kako se kroz spoj jezika i muzike otvara prostor za interdisciplinarni dijalog između jezika struke, umetničkog izvođenja i interpretacije.

---

Predavanja su namenjena širokom krugu slušalaca, uključujući studente redovnih i doktorskih studija. Održavaju se ponedeljkom sa početkom u 14:15 sati u sali 301f na trećem spratu zgrade Matematičkog instituta SANU, Knez Mihailova 36.

---